سود نقدی سهام

در بورس تهران بسیاری از سرمایه‌گذاران «سود» را فقط با تفاوت قیمت خرید و فروش می‌سنجند؛ تابلوی آنلاین هم غالباً همان را برجسته می‌کند. اما بخشی از بازده سهام‌دار، سود نقدی (cash dividend) است: مبلغی که شرکت — پس از تصمیم مجمع — به ازای هر سهم به حساب شما واریز می‌کند. ابزار سود نقدی سهام در FinAI فقط یک ضرب ساده و شفاف مدل می‌کند: سود هر سهم (DPS) × تعداد سهم. این عدد با سود خالص معامله (قیمت، کارمزد، مالیات فروش) اصلاً یک مسیر نیست؛ قاطی کردن دو مفهوم در بودجهٔ شخصی یا گزارش هیئت‌مدیره، تصمیم نقدینگی غلط می‌سازد.

DPS چیست و از کجا می‌آید

DPS (dividend per share) مبلغ اعلام‌شدهٔ «به ازای هر سهم» در اطلاعیهٔ تقسیم سود است — معمولاً به ریال در سامانهٔ بورس و کدال. «تعداد سهم» همان موقعیت ثبت‌شده در پایان روز تسهیلات (cut-off) مجمع است، نه لزوماً میانگین ماهانه. FinAI cut-off را مدل نمی‌کند؛ شما DPS و qty را از منبع رسمی می‌گذارید.

تفاوت با سود انباشته در صورت‌های مالی: DPS تصمیم توزیع نقدی است؛ ممکن است شرکت سود حسابداری داشته باشد ولی نقدی ندهد، یا برعکس از ذخایر قبلی بپردازد. ابزار FinAI قضاوت نمی‌کند؛ فقط cash flow ناخالص قبل از کسورات را از ضرب می‌دهد.

فرمول FinAI و واحدها

1. ورودی: سود نقدی هر سهم (در UI «تومان»؛ در عمل اغلب اعلامیه ریالی است — واحد را یکسان نگه دارید).
2. ورودی: تعداد سهم (مثبت).
3. خروجی: جمع سود نقدی = DPS × qty.

اگر DPS منفی یا qty صفر باشد، خروجی null — نه حدس. DPS صفر مجاز است (شرکت سود نقدی نداده) و نتیجه صفر می‌شود.

مثال کار‌شده (روش، نه توصیهٔ سهم)

فرض: مجمع ۵۰۰ ریال DPS اعلام کرده و شما ۱۰٬۰۰۰ سهم دارید. جمع = ۵۰۰ × ۱۰٬۰۰۰ = ۵٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال. اگر در ذهن تومان کار می‌کنید، DPS را به تومان تبدیل کنید (÷۱۰) و همان واحد را در qty نگه دارید — اشتباه رایج: DPS ریالی با qty درست ولی نمایش ذهنی تومان بدون تقسیم.

سناریوی partial: اگر قبل از cut-off ۲٬۰۰۰ سهم فروخته‌اید، qty مجمع ۸٬۰۰۰ است نه ۱۰٬۰۰۰. FinAI فروش را خودکار کم نمی‌کند.

مرز با سود سرمایه (capital gain)

وقتی سهم را بالاتر از قیمت خرید می‌فروشید، سود (زیان) سرمایه از اختلاف قیمت می‌آید — کارمزد خرید/فروش و مالیات فروش در سود خالص معامله و مالیات فروش مدل شده. سود نقدی ممکن است همان سال یا سال‌های قبل واریز شود در حالی که هنوز سهم را نفروخته‌اید؛ یا بعد از فروش، DPS مربوط به دورهٔ مالکیت قبلی جدا باشد.

• تابلو: تغییر قیمت لحظه‌ای — نه DPS آینده.
• مجمع: DPS — نه تضمین قیمت فردا.
• FinAI dividend: فقط ضرب DPS × qty — نه IRR پرتfolio، نه reinvestment.

برای «آیا این معامله سودده بود؟» net-profit بروید؛ برای «چقدر نقد از مجمع می‌گیرم؟» dividend.

چه چیزهایی عمداً خارج از فرم هستند

FinAI در این ابزار مدل نمی‌کند:

• مالیات یا کسورات قانونی روی سود نقدی — سیاست‌ها و ابلاغیه‌ها تغییر می‌کنند؛ پس از ضرب، کسورات را با مشاور یا منبع رسمی اعمال کنید.
• کارمزد کارگزاری برای دریافت سود — معمولاً جدا از DPS است.
• سود سهمی (stock dividend) — سهم جدید می‌گیرید، نه ریال؛ این فرم فقط نقدی است.
• حق تقدم، افزایش سرمایه، و تعدیل qty — قبل از ضرب باید position به‌روز باشد.
• تاخیر واریز و روز شمارش — روزهای کاری برای SLA داخلی مفید است، نه برای DPS.

DPS و برنامهٔ نقدینگی خانوار

سرمایه‌گذار درآمدمحور (income-oriented) اغلب پرتfolio را با «جمع DPS مورد انتظار × holdings» می‌سنجد — نه با نوسان روزانه. ابزار FinAI برای همان ضرب سریع در جلسهٔ برنامه‌ریزی است: اگر سه نماد با DPS و qty مختلف دارید، سه بار فرم را پر کنید و جمع کنید؛ aggregation چندنمایی در یک UI بعداً ممکن است اضافه شود، ولی منطق همان است.

توجه: «سود نقدی تاریخی» تضمین تکرار نیست. مجمع سال بعد می‌تواند صفر یا کمتر بدهد. FinAI پیش‌بینی نمی‌کند.

تفاوت با صندوق‌های سرمایه‌گذاری

در صندوق‌های سهامی، «تسهیم سود» دوره‌ای (مثلاً شش‌ماهه) با واحدهای صندوق کار می‌کند — نه لزوماً DPS یک سهم بورسی. برای unit-based payout به ابزارهای صندوق و unit-return مراجعه کنید؛ dividend اینجا vocabulary بورس نقدی سهام است.

کارمزد معامله و DPS

خرید سهم فقط برای DPS، اگر کارمزد خرید/فروش و اسپread بازار بزرگ باشد، ممکن است چند سال DPS را ببلعد — FinAI dividend آن را حساب نمی‌کند. اگر می‌خواهید «خالص بعد از هزینهٔ ورود» را ببینید، هزینهٔ خرید را جدا با کارمزد معامله تخمین بزنید و از جمع DPS annualized کم کنید (تقریب دستی).

ریال، تومان، و گزارش‌دهی داخلی

سامانهٔ رسمی اغلب ریال است؛ گفت‌وگوی روزمره تومان. در Excel سازمانی یک ستون «واحد» بگذارید. FinAI در label فرم «تومان» دارد — اگر از کدال ریال copy می‌کنید، یا ÷۱۰ کنید یا label را در ذهن به ریال map کنید؛ مهم یکسان بودن DPS و خروجی ذهنی است.

سوالات رایج بدون الگوی تکراری FAQ

آیا DPS به قیمت سهم بستگی دارد؟ در اعلامیه مجمع، DPS مبلغ ثابت به ازای سهم است؛ «بازدهٔ نقدی» (dividend yield) = DPS ÷ قیمت — آن yield را این ابزار حساب نمی‌کند.

حق تقدم سود نقدی می‌گیرد؟ بسته به اعلام مجمع؛ qty باید شامل حق تقدم مالک در cut-off باشد.

سهم در روز مجمع بفروشم؟ cut-off تعیین‌کننده است — از اطلاعیه بخوانید، نه از حدس.

یک صفحه برای هیئت‌مدیره

اگر گزارش می‌دهید «درآمد نقدی سهام portfolio شرکت»، جدول: نماد، qty، DPS اعلام‌شده، حاصل ضرب، منبع (شماره اطلاعیه). FinAI UI برای sanity check یک ردیف قبل از جمع کل در slide مفید است — شفاف که مدل فقط ضرب است.

بازده نقدی (dividend yield) و چرا این ابزار آن را نمی‌سازد

تحلیل‌گران اغلب yield = DPS ÷ قیمت بازار را می‌گنجانند — درصد «درآمد نقدی نسبت به قیمت امروز». FinAI dividend فقط numerator (جمع DPS×qty) را می‌دهد؛ denominator قیمت در مسیر معامله معنا دارد نه در مجمع. اگر yield می‌خواهید، قیمت close را خودتان تقسیم کنید — و بدانید قیمت لحظه‌ای yield را هر روز عوض می‌کند در حالی که DPS تا مجمع بعدی ثابت است.

تقویم نقدی سهام‌دار

بعد از مجمع: اعلام DPS → cut-off → پرداخت (اغلب با فاصله). برای «چه روزی پول می‌نشیند» از روزهای کاری بین cut-off و تاریخ پرداخت اعلام‌شده استفاده کنید — dividend فقط مبلغ gross قبل از کسورات را می‌دهد. تاخیر بانکی و کارگزار جدا است.

سهام و حق تقدم در یک پرتfolio

اگر نماد و حق تقدم هر دو DPS بگیرند، دو ردیف در sheet: qty و DPS ممکن است متفاوت باشد. FinAI یک ضرب یک‌جا نمی‌گیرد — عمداً تا qty اشتباه mix نشود.

مثال چندرنگمی: دو نماد، یک جمع دستی

نماد الف: DPS=۳۰۰ ریال، qty=۵٬۰۰۰ → ۱٫۵M ریال. نماد ب: DPS=۱۲۰۰ ریال، qty=۱٬۲۰۰ → ۱٫۴۴M ریال. جمع نقدی مجمع ≈ ۲٫۹۴M ریال. اگر یکی را با قیمت فروش imaginary قاطی کنید، بودجهٔ خانوار skew می‌شود — dividend فقط slice نقدی است.

رفتار بازار vs جریان نقد

روز ex-dividend قیمت teorically adjust می‌شود — آن capital market mechanics است، نه ورودی DPS. سرمایه‌گذار تازه‌کار گاهی فکر می‌کند «DPS بالا = فردا قیمت بالا»؛ FinAI هیچ‌کدام را پیش‌بینی نمی‌کند.

ثبت در دفتر کل شخصی

در accounting شخصی، سود نقدی درآمد دوره است؛ فروش سهم سود/زیان سرمایه. category جدا در spreadsheet از همان اول جلوی double-count جلوگیری می‌کند.

مجمع، کدال، و منبع DPS

DPS را از اطلاعیهٔ رسمی مجمع — کدال یا سامانهٔ ناشر — بردارید، نه از headline خبری که گاهی «٪ سود» را با «ریال هر سهم» قاطی می‌کند. در بعضی نمادها «سود نقدی ۱۰۰۰ ریال» و «تقسیم از محل اندوخته» در چند خط جدا آمده؛ فقط رقم DPS نهایی approved را در فرم بگذارید. اگر مجمع revise کرد، ردیف Excel را version کنید — FinAI history نگه نمی‌دارد.

Reinvest و DRIP خارج از فرم

اگر سود نقدی را همان روز در بازار reinvest کردید، جریان نقد gross همچنان DPS×qty بود؛ خرید مجدد معاملهٔ جدید با کارمزد جدا است. کارمزد روی reinvest را dividend tool ادغام نمی‌کند — عمداً تا reinvest اختیاری confuse نشود.

سهام عدالت، portfolio کارگزاری، و qty

qty باید با snapshot کارگزار در cut-off یکی باشد. انتقال بین کارگزار، توثیق، یا فریز قضایی qty effective را عوض می‌کند — FinAI custody را نمی‌داند. قبل از ضرب، position statement PDF را باز کنید.

گزارش annual income tax planning

جمع چند نماد DPS×qty یک «estimate ناخالص نقدی سال» می‌دهد — نه taxable income نهایی. مشاور مالیاتی کسورات و معافیت‌ها را اعمال می‌کند. ابزار FinAI جایگزین مشاور نیست.

چرا net-profit روی DPS کار نمی‌کند

net-profit needs buy price و sell price — DPS رویداد corporate است نه trade. اگر سهم را ۱۰٪ بالاتر فروختید و DPS هم گرفتید، دو line item در P&L شخصی: capital gain net of fees/tax، و dividend cash line.

نسبت payout و سلامت شرکت (آموزشی)

تحلیل fundamental گاهی payout ratio = DPS ÷ EPS را می‌سنجد — FinAI EPS ندارد. dividend tool فقط cash به سهامدار را numerate می‌کند. اگر EPS منفی و DPS مثبت بود، sustainability سؤال analyst است نه خروجی فرم.

Interim vs annual DPS

بعضی شرکت‌ها سود میان‌دوره می‌دهند — هر مجمع DPS جدا؛ جمع سالانه = sum چند بار فرم. qty ممکن است بین مجامع عوض شده باشد — qty همان snapshot هر event.

در بودجهٔ خانوار، جمع نقدی سهام را از جمع حقوق ماهانه جدا نگه دارید تا فشار خرید با «تورم حقوق» اشتباه نشود — DPS یک‌بار یا چند‌بار در سال می‌آید، نه هر ماه مگر portfolio بسیار diversified باشد.

جمع‌بندی

سود نقدی زبان مالکیت است؛ سود معامله زبان گردش. ابزار سود نقدی سهام عمداً minimal است تا خطای concept mixing کم شود: DPS × qty. برای همهٔ کسورات و مالیات، لایهٔ قانونی جدا؛ برای فروش با سود، سود خالص. FinAI سیگنال خرید/فروش یا پیش‌بینی DPS نمی‌دهد — فقط حسابداری روی اعداد شما.

مرتبط: کارمزد، مالیات فروش، روز کاری.